مهنــا

دنباله اعمال وآداب عیدنوروز

۸-انتظار فرج :

امام صادق‏(علیه السلام) يَومُ النَّيروزِ هُوَ اليَومُ الَّذي يَظهَرُ فيهِ قائِمُنا أهلَ البَيتِ نوروز ، روز ظهور قائم ماست.

امام صادق‏ (علیه السلام) : ما مِن يَومِ نَيروزٍ إلاّ و نَحنُ نَتَوقَّعُ فِيهِ الفَرَجَ لأِنَّهُ مِن أيّامِنا و أيّامِ شِيعَتِنا. هيچ نوروزي‏ نيست مگر آن‏كه ما در آن روز منتظر ظهور قائم آل‏محمّد(ص) هستيم ؛ چرا كه نوروز از روزهاي ما و شيعيان ما است.

۱۰-پرهیز از گناه :

امام علی (علیه السلام):كُلُّ يَومٍ لا يُعصَي ا… فيهِ فَهُوَ عِيدٌ هر روزی که در آن معصیت خدا نشود عید است.

۱۱-دعا: 
علامه مجلسى(ره) خواندن اين دعا را در نوروز مناسب دانسته است: «اللهم هذه سنه جديده و انت ملك قديم اسألك خيرها و خيرمافيها و اعوذبك من شرها و شرمافيها و استلفيك موونتها و شغلها يا ذالجلال و الاكرام »  بارالها اين سال نو است و تویی خدايى ازلى و قديم خير اين سال و خير آنچه را در اين سال پيش ‏آيد، از تو خواستارم و از شر اين سال و شرآنچه در اين سال پيش خواهد آمد، به تو پناه مى برم.
محدث قمى براى هنگام تحويل سال اين دعا را از برخى بزرگان نقل كرده است: یا مقلب القلوب  الی «يا محول الحول والاحوال حول حالنا الى احسن الحال».

۱۲-نماز عید 

شيخ طوسى(ره) فرموده است نماز ظهر و عصر روز نوروز را كه خواندى چهار ركعت نماز با دو سلام
(دو ركعت دو ركعت) میخوانى ركعت اول پس از حمد ده بار سوره قدر و ركعت دوم پس از حمد ده بار سوره كافرون و ركعت سوم پس از حمد ده بار سوره توحيد و ركعت چهارم پس از حمد ده بار سوره ناس و فلق و در پايان نماز، سجده شكر بجاآور و در آن دعاكن تا خداگناه 50 ساله ات را ببخشد .

۱۳-رفتن به زيارت اهل قبور در آغاز سال نو و تحويل سال حضور در كنار قبور شهدا از ديگر رسومات نوروز است.

گردش همراه با تفکر و عبرت پذیری و استفاده ی علمی و اخلاقی و پرهیز از اسراف و لغویات و گناه و خود داری از آلوده کردن جسم و روح و محیط در اسلام مورد تأکید و از نیازهای ضروری انسان ذکر شده است  پیامبر (صلی الله علیه وآله ) می فرماید: «به تفریح و بازی بپردازید؛ زیرا دوست ندارم در دین شما سخت گیری دیده شود»

علی (علیه السلام) در توضیح آیه ی قرآنی «در آن چه خدایت ارزانی داشته، سرای آخرت را بجوی و بهره ی خویش را از دنیا فراموش مکن» (سوره ی قصص، آیه 77)میگوید: «سلامتی ،نیرو، آسایش خاطر،جوانی و نشاط را فراموش مکن و با استفاده از این پنج خصلت آخرت را بجوی»

امام سجاد (علیه السلام) می فرماید: «خداوندا! اگر برای ما فراغتی از کارهای دنیا مقدر کرده ای، پس آن را فرصتی همراه با سلامتی قرارده که در آن رنجی حاصل نشود تا اینکه فرشتگانی که به ثبت گناهان مأمورند با صحیفه ای خالی از گناه از پیش ما بروند و فرشتگان مأمور به نیکی ها، خوشحال از اعمالی که از ما نوشته اند، از نزد ما برگردند»
امام رضا (علیه السلام) می فرماید «به سیاحت بپردازید؛که هرگاه آب جاری شود مطبوع میشود و هرگاه متوقف شود آلوده می شود.

اعمــال و آداب عيد نوروز

۱- غسل 

امام صادق‏(علیه السلام):

? إذا كانَ يَومُ النَّيروزِ فَاغْتَسِل هرگاه نوروز فرار رسيد ، غسل كن.

?اهمـــــیت نظافت : پیامبر(ص)فرمودند:بدن ها را پاکیزه کنید تا خدا  شما را پاک کند، زیرا هیچ بنده ای نیست که شب با بدنی پاکیزه بخوابد مگر اینکه ملکی با وی می خوابد و هیچ ساعتی از شب از این پهلو به آن پهلو نمی چرخد مگر این که آن فرشته گوید: خدایا! بنده ات را بیامرز، زیرا که با بدنی پاکیزه خوابیده است.
پیامبر فرمود :هلک المتقذرون  مردمان کثیف و پلشت به هلاکت در افتند.

 و فرمودند : خودتان را به هر وسیله ای که می توانید پاکیزه کنید، زیرا خداوند اسلام را بر پایه پاکیزگی بنا کرده و هرگز به بهشت نرود مگر کسی که پاکیزه باشد.

۲- پوشیدن پاکیزه ترین لباس ها :

امام صادق علیه السلام فرمود :

?وَ البَسْ أنظَفَ ثِيابِكَ و پاكيزه‏ترين لباس‏هايت را بپوش

   
 قال الإمام علی (ع) : النظیف من الثیاب یذهب الهم والحزن، وهو طهور للصلاة  لباس پاکیزه غم و اندوه را می برد و موجب پاکیزگی نماز است . 

و پیامبر (ص) فرمود: 

أن الثوب یسبح، فإذا اتسخ انقطع تسبیحه  همانا لباس تسبیح (خدا) می گوید و هر گاه کثیف شود از تسبیح باز می ایستد

۳-خانه تکانی از آداب عید نوروز و مورد تأیید اسلام است :

قال الباقر(علیه السلام) : کنس البیوت ینفی الفقر جارو کردن خانه ها فقر را از بین می برد.

 امام صادق‏(ع)فرمود  :شستن ظرف و جارو کردن جلو در منزل (یا حیاط)، باعث جلب روزی می شود

پیامبر(ص) فرمود زباله را شب در خانه های خود نگه ندارید و آن را در روز به بیرون منتقل کنید،چون زباله محل شیطانست .
قال رسول ا… (صل الله علیه) خانه های عنکبوتی که در خانه های شماست لانه شیاطین است.

امام علی (علیه السلام) فرمودند: نظفوا بیوتکم من حوک العنکبوت،فإن ترکه فی البیت یورث الفقر اتاق های خود را از تار عنکبوت تمیز کنید، زیرا بودن آن در خانه فقر می آورد.
۴-روزه گرفتن

۵- معطر کردن خود به بهترین عطرها
نظیر آن در سایر اعیاد اسلامی رعایت می شود.

امام صادق(علیه السلام) فرمود: « إِذَا کَانَ یَوْمُ النَّیْرُوزِ فَاغْتَسِلْ وَ الْبَسْ اَنْظَفَ ثِیَابِکَ وَ تَطَیَّبْ بِاَطْیَبِ طِیبِکَ وَ تَکُونُ ذَلِکَ الْیَوْمَ صَائِماً» هرگاه نوروز فرا  رسد غسل کرده و پاکیزه­ترین لباسهایت را پوشیده و از معطرترین عطرهایت استفاده کن و آن روز را روزه بگیر.

قال الإمام علی(ع) :خودتان را به وسیله آب از بوی نامطبوعی که مایه آزار دیگران است پاکیزه سازید، به سر و وضع خودتان برسید، زیرا خداوند از بندگان کثیف و لاقید که هر که با او می نشیند از وی بیزار می شود, نفرت دارد.

 ۶-هدیه دادن 
در روز نوروز هدیه ای برای علی(ع)آورده شد. حضرت فرمودند: این هدیه برای چیست؟ آنان گفتند امروز نوروز است.

امام(علیه السلام) فرمودند: هر روز را برای ما نوروز کنید  پيامبر(ص) فرمود فَنَيرِزُوا إن قَدَرتُم كُلَّ يَومٍ يَعني تَهادَوا و تَواصَلُوا فِي ا… : اگر مي‏توانيد هر روز را نوروز كنيد ؛ يعني در راه خدا به يكديگر هديه بدهيد و با يكديگر پيوند داشته باشيد دعائم الإسلام ج 2 ، ص 326 

۷-صله رحم و دیدار با دوستان در این روز ارتباط با بستگان از اعمال شایسته است، در روایات، آثار فراوانی برای صله رحم بیان شده است:

 و همچنین فرمودند : صلۀ رحم و خوش اخلاقی و همسایه‌داری، شهرها را آباد  و عمرها را افزون میکند

۸-حضور در مساجد و اماکن متبرکه و تلاوت قرآن

مردم ایران اسلامی با رویکردی شرع گرایانه سال جدید را با حضور در حرم امامان معصوم و زیارتگاه­ها و مساجد شروع میکنندکه به حق از سنت­های نیکی است که در ایران رواج یافته است طبق برخی روایات تمامی مساجد در زمین بر روی مضجعی از مضاجع پیامبر الهی یا اولیاء الهی بنا شده است.

امام صادق(علیه السلام) فرمودند: « مَا مِنْ مَسْجِدٍ بُنِیَ إِلَّا عَلَی قَبْرِ نَبِیٍّ اَوْ وَصِیِّ نَبِیٍّ قُتِل‏»

امام صادق(علیه السلام)فرمودند :مَنْ مَشَی إِلَی الْمَسْجِدِ لَمْ یَضَعْ رِجْلًا عَلَی رَطْبٍ وَ لَا یَابِسٍ إِلَّا سَبَّحَتْ لَهُ الْاَرْضُ إِلَی الْاَرْضِ السَّابِعَهِ»کسی به سوی مسجد حرکت نماید هر گامی که بر می دارد کل زمین برای او تسبیح می کند.

ای آن که تویی صبور خانه ، مادر
ای شمع تویی فروغ خانه ، مادر

ای عطر تو عطر هر بهار است ، مادر
وای مهر تو در حد کمال است ، مادر

ای نام تو ملک ،چه بی ریایی ، مادر
هم شاه غم و ملک وفایی ، مادر

ای آن که بهشت بود تو را ، ای مادر
کآن وعده ی اوست ، خدا ، تورا ای مادر

ای افضل و ای سرور و ای شاه کلیدم، مادر
زآن لحظه ی کودکی تویی امیدم، مادر

ای خواب تو بی خواب شده، هر شب و روز
زآن لحظه خدا تو را صدا زد ، مادر 

این نام تو ، نام توست زآن روز نخست
زآن دم همه مبهوت ثنایت ، مادر

تقدیم به تمام مادران ایران زمین

بر سیده زنان عالم صلوات
بر مایه افتخار آدم صلوات

بر فاطمه ، حبیبه حی ودود
بر دُخت پیام آور خاتم صلوات

✨✨میلاد با سعادت حضرت زهرا(سلام الله علیها) و روز مادر مبارک ✨✨

سخت آشفته و غمگین بودم
به خودم می گفتم:
بچه ها تنبل و بد اخلاقند
دست کم میگیرند،
درس ومشق خود را…
باید امروز یکی را بزنم، اخم کنم
و نخندم اصلا
تا بترسند از من
و حسابی ببرند…

خط کشی آوردم،
درهوا چرخاندم…
چشم ها در پی چوب، هرطرف می غلطید
مشق ها را بگذارید جلو، زود، معطل نکنید !

اولی کامل بود،
دومی بدخط بود
بر سرش داد زدم…
سومی می لرزید…
خوب، گیر آوردم !!!
صید در دام افتاد
و به چنگ آمد زود…

دفتر مشق حسن گم شده بود
این طرف،
آنطرف، نیمکتش را می گشت
تو کجایی بچه؟؟؟
بله آقا، اینجا
همچنان می لرزید…
” پاک تنبل شده ای بچه بد ”
” به خدا دفتر من گم شده آقا، همه شاهد هستند”
” ما نوشتیم آقا ”

بازکن دستت را…
خط کشم بالا رفت، خواستم برکف دستش بزنم
او تقلا می کرد
چون نگاهش کردم
ناله سختی کرد…

گوشه ی صورت او قرمز شد
هق هقی کردو سپس ساکت شد…
همچنان می گریید…
مثل شخصی آرام، بی خروش و ناله

ناگهان حمدالله، درکنارم خم شد
زیر یک میز،کنار دیوار،
دفتری پیدا کرد ……
گفت : آقا ایناهاش،
دفتر مشق حسن

چون نگاهش کردم،
عالی و خوش خط بود
غرق در شرم و خجالت گشتم
جای آن چوب ستم، بردلم آتش زده بود
سرخی گونه او، به کبودی گروید …..

صبح فردا دیدم
که حسن با پدرش، و یکی مرد دگر
سوی من می آیند…

خجل و دل نگران،
منتظر ماندم من
تا که حرفی بزنند
شکوه ای یا گله ای،
یا که دعوا شاید
سخت در اندیشه ی آنان بودم

پدرش بعدِ سلام،
گفت : لطفی بکنید،
و حسن را بسپارید به ما ”
گفتمش، چی شده آقا رحمان ؟؟؟
گفت : این خنگ خدا
وقتی از مدرسه برمی گشته
به زمین افتاده
بچه ی سر به هوا،
یا که دعوا کرده
قصه ای ساخته است
زیر ابرو وکنارچشمش،
متورم شده است
درد سختی دارد،
می بریمش دکتر
با اجازه آقا …….

چشمم افتاد به چشم کودک…
غرق اندوه و تاثرگشتم
منِ شرمنده معلم بودم
لیک آن کودک خرد وکوچک
این چنین درس بزرگی می داد
بی کتاب ودفتر ….

من چه کوچک بودم
او چه اندازه بزرگ
به پدر نیز نگفت
آنچه من از سرخشم، به سرش آوردم
عیب کار ازخود من بود و نمیدانستم

من از آن روز معلم شده ام ….
او به من یاد بداد درس زیبایی را…
که به هنگامه ی خشم
نه به دل تصمیمی
نه به لب دستوری
نه کنم تنبیهی
یا چرا اصلا من
عصبانی باشم
با محبت شاید،
گرهی بگشایم
با خشونت هرگز…
با خشونت هرگز…
با خشونت هرگز…

«سهراب سپهرى »

‍ ✳️ از حضرت فاطمه زهرا(سلام الله علیها) نقل شده است

از رسول خدا شنیدم که می‌فرمود:

 به راستی، در جمعه ساعتی است که اگر مرد [و زن] مسلمان در آن ساعت از خدای عزیز و جلیل خیری درخواست کند، به او داده می‌شود.

لذا عرض کردم: ای رسول خدا! آن کدام ساعت است؟

فرمود: “اذا تُدلی نصفَ عین الشمس للغروب؛
وقتی نصف قرص خورشید غروب کرد".

زید در ادامه می‌گوید:

حضرت فاطمه(س) همیشه [جمعه‌ها] به غلامش می‌فرمود:

“بر بلندی برآی و هرگاه دیدی نصف قرص خورشید به غروب نزدیک شده است، به من اعلام کن تا دعا کنم".

?وسائل الشیعه، ج5، ص6

حضرت حيدر به نام فاطمه حساس بود
خلقت از روز ازل مديون عطر ياس بود
اي که ره بستي ميان کوچه ها بر فاطمه
گردنت را مي شکست آنجا اگر عباس بود
شهادت حضرت زهراء (س)تسلیت باد.

چه کسانی عاملِ مستقیمِ شهادت حضرت زهرا و فرزندش هستند؟

عَنْ أَبِي بَصِيرٍ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام قَالَ: كَانَ سَبَبُ وَفَاتِهَا أَنَّ قُنْفُذاً مَوْلَى عُمَرَ لَكَزَهَا بِنَعْلِ السَّيْفِ بِأَمْرِهِ فَأَسْقَطَتْ مُحَسِّناً وَ مَرِضَتْ مِنْ ذَلِكَ مَرَضاً شَدِيداً. (دلائل الإمامة، ص134)

▪️حضرت صادق علیه السلام فرمود: علّت وفات حضرت زهرا علیهاالسلام آن ضربه ای بود که قنفذ، غلام عمر، به دستور عمر و با آهن نوک غلاف شمشیر، با شدّت بر آن حضرت زد، پس آن بانو، محسن را سقط کرد و از این ماجرا، به شدّت، بیمار شد.

قَالَ سُلَيْم‏: فَأَغْرَمَ‏ عُمَرُ بْنُ الْخَطَّابِ تِلْكَ‏ السَّنَةَ جَمِيعَ‏ عُمَّالِهِ‏ أَنْصَافَ أَمْوَالِهِمْ لِشِعْرِ أَبِي الْمُخْتَارِ، وَ لَمْ يُغْرِمْ قُنْفُذَ الْعَدَوِيِّ شَيْئاً، وَ قَدْ كَانَ مِنْ عُمَّالِهِ. فَلَقِيتُ عَلِيّاً صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهِ وَ آلِهِ فَسَأَلْتُهُ عَمَّا صَنَعَ عُمَرُ؟ فَقَالَ: هَلْ‏ تَدْرِي‏ لِمَ‏ كَفَ‏ عَنْ‏ قُنْفُذٍ وَ لَمْ يُغْرِمْهُ شَيْئاً؟! قُلْتُ: لَا. قَالَ: لِأَنَّهُ هُوَ الَّذِي ضَرَبَ فَاطِمَةَ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهَا بِالسَّوْطِ حِينَ جَاءَتْ لِتَحُولَ‏ بَيْنِي وَ بَيْنَهُمْ، فَمَاتَتْ صَلَوَاتُ اللَّهِ عَلَيْهَا، وَ إِنَّ أَثَرَ السَّوْطِ لَفِي عَضُدِهَا مِثْلُ الدُّمْلُجِ. (كتاب سليم بن قيس الهلالي، ج‏2، ص673-674)

▪️سليم گفت: عمر بن خطاب در آن سال از همه کارگزارانش، نصف اموالشان را به خاطر شعر ابو المختار، به عنوان مالیات گرفت، ولى از قنفذ هيچ مالیاتی نگرفت، در حالى كه او هم از عمّالش بود. لذا على عليه السّلام را ملاقات كردم و در باره اين كار عمر از آن حضرت سؤال كردم. امیرالمؤمنین علیه السلام فرمود: آیا می دانی چرا عمر خوددارى كرد و از قنفذ، مالیات نگرفت؟ عرض كردم: نه. فرمود: زيرا قنفذ بود كه وقتی فاطمه علیهاالسلام آمد و بین من و آنها فاصله شد، آن بانو را با تازيانه زد.

▪️پس فاطمه عليها السّلام از دنيا رفت در حالى كه اثر آن تازيانه در بازويش، مانند بازوبند باقى مانده بود.

عَنْ حَمَّادِ بْنِ عُثْمَانَ عَنْ أَبِي عَبْدِ اللَّهِ علیه السلام قَال‏: وَ أَوَّلُ‏ مَنْ يُحْكَمُ فِيهِمْ مُحَسِّنُ‏ بْنُ عَلِيٍّ علیهماالسلام وَ فِي قَاتِلِهِ، ثُمَّ فِي قُنْفُذٍ، فُيُؤْتَيَانِ هُوَ وَ صَاحِبُهُ، فَيُضْرَبَانِ بِسِيَاطٍ مِنْ نَارٍ، لَوْ وَقَعَ سَوْطٌ مِنْهَا عَلَى الْبِحَارِ لَغَلَتْ مِنْ مَشْرِقِهَا إِلَى مَغْرِبِهَا، وَ لَوْ وُضِعَتْ عَلَى جِبَالِ الدُّنْيَا لَذَابَتْ حَتَّى تَصِيرَ رَمَاداً فَيُضْرَبَانِ بِهَا. (كامل الزيارات، ص334)

▪️حضرت صادق علیه السلام فرمود: اوّلین كسانی را كه در قيامت براى ایشان حكم خواهد كرد، محسن بن على عليه السّلام و قاتلش خواهد بود. پس قنفذ و رئیش را می آورند، و تازيانه ‏هاى آتش بر ايشان زده می شود، تازیانه هایی که اگر یکی از آنها بر دریاها از مشرق تا مغرب فرود آید، همگی به جوش آیند؛ و اگر یکی از آنها بر کوه های دنیا زده شود، ذوب شده، خاکستر می شوند.

فِيمَا احْتَجَّ بِهِ الْحَسَنُ علیه السلام عَلَى مُعَاوِيَةَ وَ أَصْحَابِهِ أَنَّهُ قَالَ لِمُغِيرَةَ بْنِ شُعْبَةَ: أَنْتَ ضَرَبْتَ فَاطِمَةَ بِنْتَ رَسُولِ اللَّهِ صلوات الله علیهما حَتَّى أَدْمَيْتَهَا، وَ أَلْقَتْ مَا فِي بَطْنِهَا، اسْتِذْلَالًا مِنْكَ لِرَسُولِ اللَّهِ صلّی الله علیه و آله، وَ مُخَالَفَةً مِنْكَ لِأَمْرِهِ، وَ انْتِهَاكاً لِحُرْمَتِهِ، وَ قَدْ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صلّی الله علیه و آله: أَنْتِ سَيِّدَةُ نِسَاءِ أَهْلِ الْجَنَّةِ؛ وَ اللَّهُ مُصَيِّرُكَ إِلَى النَّارِ. (الاحتجاج، ج1، ص278)

▪️در احتجاجاتی که حضرت مجتبی علیه السلام با معاویه و یارانش داشتند، به مغیرة بن شعبة فرمودند: تو همان کسی هستی که فاطمه، دخت رسول خدا صلوات الله علیهما را ضربه زدی و با این کار، آن بانو، خون آلود گشت، و فرزند در شکمش را سقط کرد، و هدف تو از این کار، آن بود که رسول خدا صلّی الله علیه و آله را خوار سازی، و با امر او مخالفت نمایی، و هتک حرمتش نمایی، در حالی که رسول خدا صلّی الله علیه و آله به آن بانو فرموده بود: تو، سرور زنان اهل بهشت هستی»، و (بدین سبب) خداوند، تو را به سوی آتش جهنّم راهی خواهد کرد.

در این ایام شدیدا التماس دعا

 پیام حضرت امام خمینی(ره) به ملت به مناسبت فرار شاه

★ شما ملت شجاع و ثابت قدم به ملت های مظلوم ثابت کردید که با فداکاری و استقامت می توان بر مشکلات هر چه باشد غلبه کرد و به مقصد هر چه دشوار باشد رسید.

★ گرچه این ستمگر با دست آغشته به خون جوانان ما و جیب انباشته از ذخایر ملت از دست ما گریخت ولی به خواست خداوند متعال به زودی به محاکمه کشیده خواهد شد و انتقام مستضعفین از او گرفته خواهد شد لکن قطع دست ستمکار از ادامه ظلم، به دست ستمدیدگان فوری است.

★ او رفت و به هم پیمان خود اسرائیل دشمن سرسخت اسلام و مسلمین پیوست و جرائم و آشفتگی هائی را به جای گذاشت که ترمیم آن جز به تایید خداوند متعال و همت همه طبقات ملت و فداکاری اقشار کاردان و روشنفکر میسر نخواهد شد.

امام_سید_روح_الله_موسوی_خمینی

صحیفه نور، جلد ۴، ص ۲۳۷